تأملی بر دوره‌های تاریخی علم

براساس منابع تاریخی که در قالب لوح‌های سنگی و پاپیروس‌ها و کتیبه‌ها از قلمروها  و سرزمین‌های تمدن‌های کهن پیدا شده است و همچنین براساس سایر آثار و منابع علمی در دوران‌های معاصر که به صورت کتب و مجلات علمی از سوی مورخان علم‌ ارائه شده‌اند، کلا ۷ دوره زیر به عنوان دوره‌های تاریخی علم اعلام شده‌اند:

براساس منابع تاریخی که در قالب لوح‌های سنگی و پاپیروس‌ها و کتیبه‌ها از قلمروها  و سرزمین‌های تمدن‌های کهن پیدا شده است و همچنین براساس سایر آثار و منابع علمی در دوران‌های معاصر که به صورت کتب و مجلات علمی از سوی مورخان علم‌ ارائه شده‌اند، کلا ۷ دوره زیر به عنوان دوره‌های تاریخی علم اعلام شده‌اند:

۱ – دوره تاریخی بابل و مصر باستان (۲۵۰-۳۰۰۰ ق.م)
۲ – دوره تاریخی یونان باستان (۴۵۰-۶۰۰ ق.م)
۳ – دوره تاریخی هند و چین (۲۰۰-۱۲۰۰ق.م)
۴ – دوره تاریخی ایرانی-  اسلامی (۱۲۵۰-۶۵۰م)
۵ – دوره تاریخی قرون وسطی (۹۰۰-۵۰۰م)
۶ – دوره تاریخی انتقال(۱۴۵۰-۹۰۰م)
۷ – دوره جدید علم که به دوره بعد از وقوع رنسانس علمی در اروپا در قرن‌های پانزدهم و شانزدهم میلادی گفته می‌شود.

به طور کلی اگر بخواهیم ویژگی‌های علوم  این دوره‌ها را به طور فشرده و خلاصه بیان کنیم، این علوم دردوره بابلی و مصری و همین‌طور هندی و چینی با جنبه‌ها و ویژگی‌های تجربی و شهودی شکل گرفته و به همین صورت نیز ادامه پیدا کرده و کلا فاقد جنبه‌های نظری و استدلالی و کلی است؛ در حالی که علوم و ریاضیات  یونانی از همان ابتدا با ویژگی‌های استدلالی و برهانی (منبعث از مکاتبات فلسفی یونان‌باستان) شکل گرفته و با جنبه‌های نظری و اصولی ادامه یافته است.

اما در این میان اگر بخواهیم توصیفی از دوره ایران اسلامی ارائه کنیم اولا با توجه به جایگاه اقلیمی و جغرافیایی و ارتباطی این تمدن که محل تلاقی و ترکیب فرهنگ‌های گوناگون شده بوده می‌توانیم بگوییم که روش های علمی، همین‌طور مباحث و مکاتب علمی، از تنوع زیاد و زمینه‌های گوناگونی برخوردار بوده است.

واقعیت این است که دانشمندان این دوره ضمن این که شاخه‌های جدیدی از علوم طبیعی مثل نجوم و مثلثات، طب و کیمیاگری و نوشناختی را پایه‌گذاری کرده اند، شاخه‌های زیادی مثل جبر و هندسه و فلسفه و منطق را (که می‌تواند ریشه‌های یونانی و هندی و چینی داشته باشد) توسعه داده و تکمیل کرده‌اند.

در واقع دانشمندان ایرانی – اسلامی با ترجمه آثار علمی و ریاضی از زبان هندی و یونانی و اسکندرانی به زبان عربی موجب  حفظ قسمت اعظم علوم دوره یونانی و هندی شدندکه این آثار در دوره انتقال (۱۴۵۰ -۹۰۰) توسط مترجمان اروپایی و دانشمندان مسیحی به زبان لاتین ترجمه شده و به‌صورت مرجع و منبع تحقیقات علمی در کتابخانه‌ها و موزه‌های کشورهای اروپایی سالیان سال مورداستفاده محققان و مشتاقان علم قرار گرفته است.

 

منبع : http://www.hamshahrionline.ir/News/?id=52573

2 دیدگاه برای “تأملی بر دوره‌های تاریخی علم”

  1. سلام یواش یواش دارم مشتری ثابت میشما خیلی مطالبت باحاله واقعا دستت درد نکنه. راستی به سایتم یه سر بزنی ممنون میشم http://www.choogh.com همچنین خوشحال میشم تو وب قشنگت یه اسمی هم از سایت ما باشه دوست داشتی منو با عنوان عضو شو بازی کن جایزه ببر لینک کن

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *